Thưa cc ọc giả,mời cc bạn hãy n xem trang web của thành phố Chrastava


Thưa cc ọc giả,chng ti ã chuẩn bị cho cc bạn trang web bằng tiếng Việt.Chng ti c quan hệ tốt ẹp lu dài với người Viẹt Nam.Khng những hiện nay c nhiều nhà kinh doanh người Việt ang hoạt ộng ở Chrastava mà trước y hằng nửa thế kỷ (vào nm 1956) ã c trẻ em Việt Nam sinh sống tại Chrastava.Về việc này bài thứ nhất sẽ ề cập ến.Bài thứ hai sẽ m tả ngắn gọn qu trình lịch sử của thành phố chng ti.

 

Michael Canov-thị trưởng thành phố

Dịch từ tiếng Sc sang tiếng Việt : Ing. Nguyen TUNG,CSc.(dịch nguyên vn)

 

Hồ Ch Minh ã ến thm Chrastava 1957


 

Vào thng bảy nm 1957 Chủ Tịch nước Việt Nam Hồ Ch Minh ã ở thm Chrastava cả ngày. Chủ Tịch khng phải chọn Chrastava một cch ngẩu nhiên.Vào dịp ấy Chủ Tịch ang thm chch thức nhà nước ở Praha và Chủ Tịch ã ến thành phố chng ti vì tại y ã mấy nm rồi c trên một trm trẻ em Việt Nam sinh sống.Cùng i với Chủ Tịch c ts. Frantiek Kahuda, lc là bộ trưởng bộ gio dục CH Tiệp Khắc.Bc Hồ-trẻ em Việt Nam gọi Chủ Tịch như vậy-ã ở cả ngày với trẻ em trong nhà thiếu nhi(nay là Viện gio dục thiếu nhi VDM).Cần phải ni vào thời kỳ người Việt Nam là iều hiếm lạ ối với nước chng ti.Những ứa trẻ tc en trong giờ học chm chỉ ến nỗi cc gio viên người Sc ã từng dạy cc em phải ni: Trong suốt qu trình hoạt ộng trong ngành gio dục chng ti chưa bao giờ thấy học sinh nào chm chỉ hơn.Ngoài sch vở,trên bàn học cc em còn c sổ riêng ể ghi chp những từ tiếng Sc chưa biết. Cc em còn c ội vn nghệ và do cư xử lể php nên ược dn chng ịa phương yêu mến.Vào nm 1999,sau nhiều nm ã trở về nước, khi cc em tụ tập lại tại Hà Nội vẫn còn ni chuyện ược với nhau bằng tiếng Sc và còn ht ược nhiều bài ht Sc ã học ược ở Chrastava (iều này ã ược chứng minh qua ghi m của cuộc gặp gỡ ã chuyển cho ng J. Tup, cựu gim ốc VDM).

 

Lịch sử thành phố


 

Chrastava c lịch sử lu ời và phong ph.Chứng minh ầu tiên về sự hiện diện của thị trấn này ược ghi chp trong quyển sch xuất bản vào nm 1352 ni về phương thức trao ổi hàng,lc bấy giờ nơi y ược gọi tên là Cratzuia.Từ sự ghi chp c thể xc nhận rằng vào thời kỳ ấy Chrastava là trụ sở tương ối lớn,lớn hơn nhiều so với Liberec lng diềng.Giửa thế kỷ 13 c thể ược xem là mốc khởi ầu cho sự pht triển Chrastava, vào khi mà vua Sc Pemysl Otakar ệ nhị mời dn của cc nuớc lng diềng ến vùng biên giới hoang vu này ể khai ph nhằm ưa lại lợi ch cho cả nước.Chủ yếu là những người thợ mỏ của thành phố Pirna (tên hiện nay) của xứ Sasko ã ến y thành lập thị trấn từ những làng mạc của người Serbia (khng ược xc minh) và họ ã bắt ầu khai thc kim loại như ồng,kẻm,chì,bạc,sắt v.v. ở cc vùng ngoại thị trấn.

 

Trong thời kỳ phong trào gio sỹ Hus,Chrastava ã trở thành iểm xuất pht của cc cuộc càn qut. Lc thị trấn c một lu ài bằng gỗ xy trên ngọn ồi khng cao thuộc sở hữu của ng Mikul ở vùng Kajperk.ng này ã lợi dụng sự rối loạn của thời ấy ể dùng qun ội của mình càn qut cuớp bc vùng Luice gần .Nhưng vào nm 1433 liên minh thương mại-qun sự của su thị trấn Kamenz,Lỏbau,Bautzen,Zittau,Gỏrlitz và Lublan ã ph hủy lu ài này.Cùng với lu ài,hầu như cả thị trấn ,kể cả nhà thờ và trụ sở hành chnh cũng bị ph hủy.Hàng chục nm sau Chrastava rơi vào thời kỳ khủng hoảng do sự di dn,hạn chế bun bn, nghề thủ cng xuống dốc.

 

Vào thế kỷ 16 ến 17 việc khai thc quặn ở Chrastava i vào bế tắt.Cc ngọn ồi xung quanh ã hết dự trữ và phần lớn dn Chrastava phải tìm nguồn sinh sống mới.Cho nên những xưởng thủ cng gia ình ầu tiên chủ yếu sản xuất hàng vải và những sản phẩm nhỏ khc ã hình thành.Nền mng ngành cng nghiệp dệt ược ặt từ ,nhưng phải ến nm 1815 mới bắt ầu pht triển khi nhà my dệt ầu tiên của ng Pollack ược xy dựng gần nhà thờ trong cng viên hiện nay. Trong vòng một thế kỷ ã hơn mười nhà my dệt ược kế tiếp mọc lên.

 

Vào nm 1855 Chrastava trở thành huyện lỵ. iều này cùng với việc mở tuyến ường sắt itava-Liberec vào nm 1859 ã hổ trợ cho sự pht triển nhanh chng khng những của cng nghiệp mà cả ời sống vn ha. Nhiều tổ chức hoạt ộng vn ha ã ược hình thành trong huyện lỵ,nhiều hiệu n ngoài trời ã mọc lên trên vùng ngoại . Vào nm 1870 tòa n huyên ã bắt ầu hoạt ộng.

 

Sau khi ci gọi là hiệp uớc Munich ược k kết ,CH Tiệp Khắc ã mất một vùng lãnh thổ ng kể-vùng Sudet.Chrastava nằm trong vùng này,vì vậy thành phố thuộc Quốc xã ệ tam. Thành phố ã tham gia vào sản xuất phục vụ chiến tranh, n/m Spreewerk (gần ga xe lửa) ã sản xuất lựu ạn và cc vũ kh khc. Tù binh,những kẻ bị giam giữ và cả phụ nữ ở trại tập trung gần là nhn lực chủ yếu cho chế tạo vũ kh lc bấy giờ.Cho ến giờ trên ngọn ồi ngay trên n/m còn c những hiện vật của ường dy cp ã chở cc phụ kiện nguy hiểm ến cc xưởng lắp rp thành phẩm.Một khối lượng kim loại lớn cũng còn tại y,may mà chng chưa ược biến thành ạn dược giết người,vì ngày 9 thng 5 nm 1945 xe tng Nga ã tiến vào và kết thc (khng cần chiến ấu) cuộc chiến tranh ẩm mu nhất trong lịch sử loài người.Khng ai tnh số người ã tử vong hay ã bị làm nhục ở Chrastava trong cuộc chiến tranh này.

 

Sự giả man mới ược kết thc một cch xa vời.Dn Sc trở về lại vùng Sudet cùng với những người ầy hằn thù ối với dn tộc ức ã tràn vào thành phố và ối xử với dn ức sống ở ịa phương một cch tàn bạo.Sự duy chuyển ã bắt ầu.Tệ hại nhất và nhục nhã nhất là chuyến duy chuyển ầu tiên, ối với sự việc này c lẽ dùng từ ức Vetreibung ng nghĩa hơn,tức xua uổi.

 

Dn số Chrastava từ hơn 8000 (ngay trước khi chiến tranh kết thc) ã giảm xuống dưới 3000 vào nm 1948.Thêm vào là số người mới ến khng c tương lai,cố thu vn cho mình nhiều nhất trong vùng gần như hoang vắng ã ưa thành phố ến ph sản.Thời kỳ từ 1948-1989 biểu trưng của những sao ỏ khng ủng hộ những truyền thống mới ã ược hình thành chủ yếu giửa những dn chng mới ến ngay sau khi chiến tranh vừa kết thc,cho nên vào cuối thập kỷ nm 80 tại y khng c gì ngoài một thành phố ảm ạm,ổ nt,khng c tương lai.

 

Nhưng cuộc cch mang nhung lụa vào cuối thạp kỷ 80 ầu 90 ã thay ổi tất cả.Những người tham gia ban lãnh ạo mới của thành phố thạt sự muốn làm cho Chrastava trở thành thành phố ng nghĩa toàn diện,c nhiều nơi hấp dẫn,c truyền thống mới,làm sao Chrastava trở thành thành phố thật sự với những cng dn thật sự.Con ường ã qua khng phải dể, ã gặp cản trở,ang gặp và sẽ gặp nhiều cản trở hơn là cch giải quyết,nhưng những ai ang sống tại Chrastava tự biết rõ nhất những việc gì ã làm ược và những gì còn chờ ợi chng ta.

 

Bắt người ngoại quốc hi của tại CH Sc. Vài doanh nhn Việt tranh thủ bi nhọ cộng ồng? 10-08-2010

Nhn dn quyên gp ủng hộ ồng bào vùng Bắc Sc bị thiên tai 13-08-2010

Cộng ồng Người Việt Nam cứu trợ vùng lũ tại tỉnh LIBEREC và thị trấn CHRASTAVA 18-08-2010

Về nơi Chủ tịch Hồ Ch Minh thm thiếu sinh qun Việt tại Sc 22-06-2015 

ại sứ Trương Mạnh Sơn (thứ ba từ phải sang) cùng Thị trưởng thị trấn Chrastava Michal Canov tại nơi dự kiến sẽ dựng tượng ài Bc Hồ. (Ảnh: Quang Vinh/Vietnam+). Ngày 22/6, ại sứ Việt Nam Trương Mạnh Sơn cùng lãnh ạo Hội Người Việt Nam tại Cộng hòa Sc, ại diện cc chi hội người Việt ở tỉnh Liberec ã về thm thị trấn Chrastava, nơi Chủ tịch Hồ Ch Minh ã ến thm 58 nm trước.

nhiều hơn ...

 

Sc: Thư phản ối việc ặt bia kỷ niệm học sinh Việt Nam tại làng Chrastava    09-08-2015 21:51:54 (GMT+1)

Truyền thng nng lên vì vụ dựng tượng Hồ Ch Minh tốn km tại Việt Nam. Ở cộng hoà Sc cũng khng ngoại lệ. Như ã ưa tin, ngày 22/6/2015 trong chuyến thm làng Chrastava thuộc tỉnh Liberec, ng ại sứ Việt Nam tại cộng hoà Sc, Trương Mạnh Sơn ã "tuyên bố" pha Việt Nam muốn ặt tượng ài Hồ Ch Minh tại y.
 

nhiều hơn ...

 




www.chrastava.cz